Osteodystrofia przerostowa (HOD - Hypertrophic Osteodystrophy)  znana jest  takze pod nazwa Gnilec". 
Jest to choroba kosci wystepujaca u psow ras duzych i olbrzymich dosc czesto spotykana u dogow niemieckich.  Wystepuje  najczesciej pomiedzy 3 a 7 miesiacem zycia czesciej u samcow niz u samic.
Choroba objawia sie kulawizna, opuchnietymi stawami i atakuje zazwyczaj wiecej niz jedna konczyne.  Pierwszymi objawami sa opuchniete stawy oraz wykrzywienie dolnej czesci konczyn przednich w litere X gdzie wewnterzena strona nadgarstkow jest skierowana do srodka a palce skierowane sa na zewnatrz. Taka deformacja przednich lap jest popularnie nazywana francuzem. Wraz z postepowaniem choroby  podobnie deformuja sie konczyny tylne gdzie wewnterzna strona stawow skokowych zaczyna wykrzywiac sie do srodka a palce na zewnatrz.  Po dluzszym odpoczynku kiedy pies przyjumje pozycje stojaca ma trudnossci z jej utrzymaniem oraz pierwsze kroki sprawiaja mu bol. Podczas poruszania tylne konczyny przyjmuja krowie ustawienie oraz sa podstawiane pod brzuch, pies sie garbi (jego grzbiet przypomina wygladem grzbiet greyhounda) oraz porusza sie z glowa nisko pochylona ku ziemi.. Wraz z uplywe czasu pies zaczyna odmawiac jedzenia, jest osowialy oraz wystepuje goraczka (czasami nawet bardzo wysoka). Przy wystapaieniu juz pierwszych objawow nalezy skonsultowac psa z lekarzem weterynarii poniewaz nieodpowiedni sposob leczenia lub jego brak moze doprowadzic do trwalych zmian w koscu. Choroba moze trwac od kilku dni do kilku tygodni.
 

 
 

Aby zdiagnozowac HOD nalezy przeprowadzic badanie kliniczne w ktorym lekarz weterynarii potwierdzi bol i obrzek stawow. Nalezy wykonac takze badanie krwi. Decydujaca metoda w postawieniu diagnozy jest wykonanie zdjecia RTG na ktorym  lekarz rozpozna zmiany w obrebach chrzastnej plytki wzrostowej i zmiany patologiczne w kosciach.

 
Dokladne przyczyny wystepowania osteodystrofii przerostowej nie sa do konca znane dlatego zarowno jej leczenie jak i zapobieganie moze byc utrudnione. W przeszlosci uznanawano ze jest to choroba wystepujaca jako skutki niedoboru witaminy C w organizmie jednakze przeprowadzone badania nie potwierdzaja tej teorii. Nie zaobserwowano takze poprawy u psow chorych ktorym podano podwyzszone dawki witaminy C.  HOD wystepuje najczesciej u psow ktorych dieta jest zle zbilansowana. Nieodpowiedni poziom wapna do fosforu, brak pierwiastkow sladowych, zbyt duza lub mala zawartosc kaloryczna sprzyjaja wystapieniu choroby. Podstawa zapobiegania jest wiec wysokiej jaksoci zbilansowana karma. Wybierajac karme trzeba pamietac o tym ze musi byc ona dostosowana do zapotrzebowania szczeniecia znajdujacego sie w gwaltownym okresie wzrostu nalezy wiec wziasc pod uwage jego zapotrzebowanie na kalorie a takze na skladniki odzywcze.
 Karma taka powinna zawierac bialko w granicach 21-26 %, warosc energetyczna powinna sie wahac pomiedzy 11-13% , a zawartosc wapna 1.2- 1.5 %.  Dobrze zbilansowana karma zawiera podane skladniki na odpowiednich poziomach a dodatki  mineralne zawarte w karmie sa podane w postaci chelatynow. Wskazane jest takze aby karma zawierala dodatkowo enzymy trawienne i probiotyki ktore wspomagaja przyswajalnosc substancji odzywczych.  Dobrej jakosci karmy naturalne tzw. karmy holistyczne przeznaczone dla szczeniat ras duzych posiadaja w swoim skladzie podane skladniki na optymalnym poziomach. Czesto wlasciciele szczeniat wzbogacaja sucha karme miesem i mielonymi koscmi, nabialem czy ryzem dosypujac do tego preparaty mineralno-witaminowe. Tak przygotowane jedznie moze przyniesc rozwijajacemu sie szczenieciu wiecej szkody niz pozytku poniewaz zarowno bilans energetyczny jak i mineralny zostaje calkowicie zaburzony. Zywiac mlodego psa nalezy pamietac ze karmiac go obficie nie przyspieszy sie jego wzrostu a nadmiar masy ciala obciazy niepotrzebnie jego rozwijajace sie stawy i  kosci. 
W przypadku stwierdzenia osteodystrofii przerostowej lekarz lekarz weterynarii moze przepisac leki przeciw bolowe, przeciwzapalne i przeciwgoraczkowe. Jesli pies jest karmiony karma komercyjna nalezy dostarczcy mu karmy o wczeniej wymienionych parametrach a takze dostosowac wielkosc spozywanych porcji do zapotrzebowania psa. Jesli pies jest karmiony karma przygotowywana w domu, mozna do niej dodac mieszanki mineralno-witaminowe na bazie chelatynow, ktore oprocz mikro i makro elementow zawieraja siarczan chondroityny i glukozamine oraz MSM (metylosulfonylometan). Sa one składnikami mazi oraz chrzšstki stawowej i odpowiadaja za prawidłowe odżywienie stawu. Siarczan chondroityny chroni chrzšstkę stawowš przed uszkodzeniem oraz sprzyja procesom jej odnowy. Glukozamina wpływa korzystnie na stan zdrowia stawów poprzez pobudzenie syntezy glikozaminoglikanów. Połšczenie glukozaminy i chondroityny sprzyja   regeneracji stawów i zwiększenie odpornoci zarówno chrzšstki jak i koci na mikrourazy. MSM jest natomiast jest ważnym ?ródłem siarki. Jej zwišzki majš bezporedni wpływ na stymulację syntezy kolagenu, działajš przeciwzapalnie, przeciwbólowo jak również sš niezbędne przy odtwarzaniu i regeneracji tkanki chrzestnej w stawach.  Stosujac odzywki mineralne nalezy stosowac sie do wskazowek producenta i nie przekraczac polecanej dawki.
Oprocz podania lekow i zastosowania odpowiedniej diety choremu psu nalezy ograniczyc aktywnosc fizyczna. Pies nie powinien byc zabierany na spacery nie tylko ze wzgledu na bol towarzyszacy chodzeniu ale takze aby pod wplywem masy ciala na zmienione chorobowo stawy i kosci nie dochodzilo do glebszych zmian patologicznych w ogniskach chorobowych.
 
Osteodystrofia przerostowa (HOD) wystepuje glownie na skutek bledow zywieniowych i mozna ja zdiagnozowac juz za pomoca zdjecia RTG. Jednak nalezy pamietac ze podobne objawy (opuchniecie stawow, bolesnosc) moga wywolywac inne jednostki chorobowe lub moze one byc reakcja alergiczna na szczepienie p/wscieklzinie lub niektore leki z grupy sulfonamidow. Dlatego tez wielu hodowcow opoznia zaszczepienie swoich psow p/wsciekliznie az do 7-9 miesiaca zycia kiedy orgaznizm psa zakonczyl bardzo intensywny wzrost i jego odpornosc wzrosla.  Lekarz weterynarii ktory prowadzi opieke weterynaryjna powinien byc swiadomy, ze w przypadku dogow niemieckich (szczegolnie szczeniat) nie wskazane jest podawanie lekow/ antybiotykow na bazie sulfonamidow a do ktorych naleza :  Ditrim, Bactrim, Primor, Tribrissen, trimethoprim sulfa, septra, cotrim, sulfatrim  a takze Cephalexin (Keflex - Cefa-Tabs) - podano tutaj angielskie nazwy lekow. 
W zapobieganiu i leczeniu osteodystrofi przerostowej wazne jest wiec nie tylko odpowiednie prowadzenie szczeniecia przez opiekuna ale takze przez lekarza weterynarii.
 
                                           
                                                            Bozena Fraszczyk
 
Artykul powstal na podstawie informacjii wlasnych a takze :
 http://www.greatdanelady.com/  index.html